Karar metni
Yargıtay 11. HD · E. 2023/4127 · K. 2024/2856
DAVA
§1Davacı vekili, müvekkili şirketin endüstriyel filtrasyon sistemleri alanında faaliyet gösterdiğini, davalı gerçek kişinin 2016–2022 yılları arasında müvekkili nezdinde satış müdürü olarak çalıştığını, iş sözleşmesinde gizlilik ve rekabet yasağı hükümleri bulunduğunu, davalının iş akdinin sona ermesinden kısa süre sonra kurulan diğer davalı şirkete ortak ve müdür olduğunu, müvekkilinin müşteri listesi, fiyat teklifleri ve tedarikçi anlaşmalarını içeren belgeleri ayrılmadan önce kişisel e-posta adresine gönderdiğini, bu bilgilerle müvekkilinin en büyük on müşterisinden altısına daha düşük fiyatla teklif götürüldüğünü ileri sürerek haksız rekabetin tespiti, men'i ve sonuçlarının ortadan kaldırılması ile şimdilik 250.000 TL maddi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
§2Davalılar vekili, müşteri bilgilerinin sektörde herkesçe bilinebilir nitelikte olduğunu, davalı gerçek kişinin kendi mesleki bilgi ve tecrübesini kullanmasının yasaklanamayacağını, rekabet yasağı sözleşmesinin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 444 ve devamı maddelerindeki şartları taşımadığını, e-posta gönderimlerinin işin gereği olarak yapıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.
§3Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davalı gerçek kişinin ayrılmadan önce e-posta yoluyla gönderdiği belgelerin varlığının sabit olduğu, ancak müşteri isimleri ve iletişim bilgilerinin kamuya açık kaynaklardan ulaşılabilir nitelikte olduğu, davacının fiyat listelerini "gizli" olarak sınıflandırdığına ve çalışanlara bu yönde yazılı bir bildirim yaptığına dair delil bulunmadığı, bu nedenle bilgilerin ticari sır niteliğinde sayılamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
§4Karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
GEREKÇE
§5Dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 54 ve devamı maddelerine dayalı haksız rekabetin tespiti, men'i ve maddi tazminat istemine ilişkindir.
§66102 sayılı TTK'nın 55. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde sözleşmeyi ihlale veya sona erdirmeye yöneltmek haksız rekabet hâlleri arasında sayılmış; aynı bendin (3) numaralı alt bendinde "işçileri, vekilleri ve diğer yardımcı kişileri, işverenlerinin veya müvekkillerinin üretim ve iş sırlarını ifşa etmeye veya ele geçirmeye yöneltmek" fiili düzenlenmiştir. Aynı fıkranın (d) bendine göre ise üretim ve iş sırlarını hukuka aykırı olarak ifşa eden; özellikle gizlice ve izinsiz olarak ele geçirdiği veya başkaca hukuka aykırı bir şekilde öğrendiği bilgileri ve üretenin iş sırlarını değerlendiren veya başkalarına bildiren kimse dürüstlüğe aykırı davranmış olur. Kanun'un 56. maddesi de haksız rekabet nedeniyle açılabilecek davaları ve yararlanan kişilerin sorumluluğunu düzenlemektedir.
§7Bir bilginin ticari sır sayılabilmesi için, bilginin sahibi dışındaki kişilerce kolayca ulaşılabilir olmaması, sahibine rakiplerine karşı ekonomik bir avantaj sağlaması ve sahibinin bu bilgiyi gizli tutmak için makul önlemler almış olması gerekir. Müşteri isimlerinin tek tek kamuya açık kaynaklardan öğrenilebilir olması, bu isimlerin satın alma hacimleri, sözleşme yenileme tarihleri, uygulanan iskonto oranları ve teklif geçmişi ile birlikte derlenmiş hâlinin de sır niteliğini kaybettiği anlamına gelmez. Derlenmiş bilgi bütününün rakip tarafından elde edilmesi için ciddi zaman ve kaynak harcanması gerekiyorsa, bu bütün, parçalarının kamuya açıklığından bağımsız olarak korunur.
§8Somut olayda, davalı gerçek kişinin iş akdinin sona ermesinden önceki on iki gün içinde "2022 fiyat tablosu", "aktif müşteri portföyü" ve "tedarikçi anlaşma özetleri" başlıklı dosyaları kişisel e-posta adresine gönderdiği, bilirkişi raporu ve sunulan sunucu kayıtları ile sabittir. Bu belgelerin içeriği, sektörde herkesçe bilinebilecek genel bilgi olmayıp davacının yıllar içinde oluşturduğu, rakiplerine karşı fiyatlama avantajı sağlayan derlenmiş verilerdir. Davalının, bu belgeleri gönderdikten kısa süre sonra kurulan diğer davalı şirket adına davacının müşterilerine, davacının teklif fiyatlarının hemen altında teklifler götürdüğü de dosyadaki teklif mektupları ile doğrulanmıştır.
§9Mahkemece, davacının bilgileri "gizli" olarak sınıflandırdığına dair yazılı bildirim bulunmadığı gerekçesine dayanılmış ise de; iş sözleşmesinin 9. maddesinde yer alan gizlilik taahhüdü, fiyat ve müşteri bilgilerinin yalnızca yetkili kullanıcılara açık bir müşteri yönetim sistemi üzerinde tutulması ve bu sisteme erişimin şifre ile sınırlandırılmış olması, davacının makul gizlilik önlemlerini aldığını göstermeye yeterlidir. Her belgenin ayrıca "gizli" damgası taşıması gerektiği yönündeki kabul, TTK'nın 55. maddesinin koruma amacıyla bağdaşmaz.
§10Öte yandan, rekabet yasağı sözleşmesinin TBK'nın 444 ve devamı maddeleri bakımından geçerli olup olmadığı, haksız rekabet davasının sonucunu tek başına belirlemez. Rekabet yasağı sözleşmeden doğan bir borç iken, TTK'nın 55. maddesi anlamında haksız rekabet, sözleşme ilişkisinden bağımsız olarak dürüstlük kuralına aykırı davranışın yaptırımıdır. Eski çalışanın rakip faaliyette bulunması tek başına haksız rekabet oluşturmaz; ancak bu faaliyetin, hukuka aykırı olarak ele geçirilen iş sırlarının kullanılması suretiyle yürütülmesi TTK'nın 55/1-d maddesi kapsamında haksız rekabet teşkil eder. Davalı şirketin, bu bilgilerin kullanılmasından yararlanan ve davalı gerçek kişinin müdürü olduğu tüzel kişi olarak TTK'nın 56. maddesi uyarınca sorumluluğu da değerlendirilmelidir.
§11Bu itibarla mahkemece, davalı gerçek kişinin ele geçirdiği belgelerin ticari sır niteliğinde olduğu kabul edilerek, bu bilgilerin davalı şirket faaliyetlerinde kullanılıp kullanılmadığı, kullanılmışsa davacının uğradığı zarar ve davalıların bu zarardan sorumluluğu konusunda uzman bilirkişi heyetinden rapor alınıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeyle yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, kararın davacı yararına bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
§12Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği peşin temyiz harcının isteği hâlinde temyiz edene iadesine, 11.04.2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.